पोट बिघडल्यावर खावेत आणि टाळावेत असे पदार्थ
प्रकाशित: २७ फेब्रुवारी २०२३
TABLE OF CONTENTS
जर तुम्हाला पोटदुखीचा त्रास झाला असेल, जसा बहुतेक लोकांना होतो, तर तुम्हाला माहित असेल की त्यामुळे खूप अस्वस्थता येऊ शकते. त्यामुळे तुम्हाला अशक्तपणा आणि मळमळ जाणवू शकते, तसेच अतिसार , अपचन , अतिरिक्त गॅस किंवा पोट फुगणे आणि उलट्या होणे यांसारखी लक्षणे दिसू शकतात.
चांगली बातमी ही आहे की, पोटदुखी बरी होईपर्यंत तुम्ही आहारावर नियंत्रण ठेवून ही लक्षणे नियंत्रणात ठेवू शकता . पोटदुखी किंवा अन्न विषबाधेवर उपचार घेत असताना कोणते पदार्थ खावेत आणि कोणते टाळावेत याची यादी येथे दिली आहे.
तुम्ही काय खावे
अर्ध-घन पदार्थ: जर तुमचे शरीर घन पदार्थ नाकारत असेल, तर स्वतःला खाण्यासाठी जबरदस्ती करू नका. त्याऐवजी, सूप किंवा नारळाच्या पाण्यासारखे अर्ध-घन पदार्थ सेवन करा. तुमचे शरीर ते पचवू शकेल आणि अनियमित शौचाच्या वेळी शरीरातून कमी होणारी पोटॅशियम, कॅल्शियम आणि सोडियम यांसारखी आवश्यक खनिजे पुन्हा भरून काढण्यास ते मदत करतील.
पांढरा भात: जेव्हा तुमचे पोट बिघडलेले असते, तेव्हा सौम्य आणि सहज पचणारे पदार्थ खाणे चांगले असते. साधा पांढरा भात हा तुमच्यासाठी सर्वोत्तम पर्याय आहे. तपकिरी भात खाणे टाळा, कारण तो पचायला तुमच्या पोटाला जड जाऊ शकतो. पांढरा भात हा एक शुद्ध केलेला कर्बोदक असल्यामुळे, त्यात फायबरचे प्रमाणही कमी असते आणि तो अतिसाराची सामान्य लक्षणे थांबवण्यास मदत करेल.
टोस्ट: पांढऱ्या पिठापासून किंवा मैद्यापासून बनवलेला टोस्ट हे एका सौम्य, कमी फायबरयुक्त पदार्थाचे आणखी एक उदाहरण आहे, जो पोटातील अतिरिक्त आम्ल निष्प्रभ करण्यास आणि अतिसार थांबवण्यास मदत करू शकतो. गव्हासारख्या फायबरयुक्त संपूर्ण धान्यांपासून बनवलेला टोस्ट खाणे टाळा, कारण त्यामुळे अतिसाराशी संबंधित लक्षणे अधिकच बिघडू शकतात.
केळी: केळी पचायला सोपी असतात आणि पोटदुखी कमी करण्यासाठी ओळखली जातात. त्यांच्यामध्ये नैसर्गिक आम्लशामक गुणधर्म असतात आणि अपचनासारखी लक्षणे कमी करण्यास मदत करतात . पोटॅशियमचे प्रमाण जास्त असलेले हे फळ पोटातील श्लेष्माचे (mucus) उत्पादन देखील वाढवते, ज्यामुळे पोटाच्या आतील आवरणाची जळजळ टाळण्यास मदत होते.

तुम्ही काय खाऊ नये
दूध, चीज किंवा आईस्क्रीम यांसारखे दुग्धजन्य पदार्थ: दूध, चीज आणि आईस्क्रीममध्ये चरबीचे प्रमाण जास्त असल्यामुळे ते शरीराला पचायला जड जातात. त्यामुळे पोट बिघडल्यास ते टाळावेत. मात्र, साधे कमी चरबीचे दही तुमच्या पोटाच्या आरोग्यासाठी चांगले ठरू शकते. दह्यामध्ये प्रोबायोटिक्स म्हणजेच चांगले जिवाणू आणि यीस्ट भरपूर प्रमाणात असतात, जे आतड्यांचे आरोग्य चांगले राखण्यास मदत करतात. पोट बिघडल्यास थोडे दही खाल्ल्याने जुलाब कमी होण्यास मदत होऊ शकते.
तळलेले पदार्थ: तळलेल्या पदार्थांमध्ये तेल आणि चरबीचे प्रमाण जास्त असते आणि ते पचायला सामान्यतः जड जातात. पोटदुखीच्या वेळी, लक्षणे कमी करण्यासाठी असे तळलेले पदार्थ खाणे टाळा.
कच्ची फळे आणि भाज्या: तसे पाहता कच्ची फळे आणि भाज्या आरोग्यासाठी उत्तम असल्या तरी, पोट बिघडलेले असताना त्यांचे सेवन केल्यास जुलाब वाढू शकतात. याचे कारण म्हणजे त्यांमध्ये फायबरचे प्रमाण जास्त असते. पोटदुखी कमी होईपर्यंत तात्पुरते त्यांचे सेवन टाळणे उचित ठरते.
कॅफीन किंवा अल्कोहोल: कॅफीन आणि अल्कोहोल दोन्हीमुळे पोटातील आम्लतेची पातळी वाढू शकते, ज्यामुळे तुम्हाला मळमळ जाणवू शकते. कॅफीनमुळे अतिसाराची लक्षणे देखील वाढू शकतात . तुमची लक्षणे अधिक बिघडू नयेत म्हणून कॅफीन आणि अल्कोहोलपासून दूर राहा.
लिंबूवर्गीय फळे आणि उच्च आम्लयुक्त पदार्थ: लिंबूवर्गीय फळे आणि टोमॅटो यांसारख्या उच्च आम्लयुक्त पदार्थांमुळे पोटदुखी आणि आम्लपित्त होण्याची शक्यता असते, विशेषतः जर तुम्हाला इरिटेबल बाऊल सिंड्रोमचा (IBS) त्रास होण्याची शक्यता असेल. यामुळे छातीत जळजळ आणि मळमळ वाढून आधीपासून असलेली लक्षणे अधिक गंभीर होऊ शकतात . लिंबू, द्राक्षे, अननस, प्रक्रिया केलेले पदार्थ आणि साखर ही उच्च आम्लयुक्त पदार्थांची उदाहरणे आहेत.