1068
फेसबुक Twitter Instagram यु ट्युब

हृदयविकाराची ५ कारणे जी तुम्हाला माहित असली पाहिजेत

हृदयविकाराच्या ५ कारणांबद्दल तुम्हाला माहिती असायलाच हवी
Query Form

हृदय निकामी होणे म्हणजे हृदयाच्या शरीरात रक्त पंप करण्याच्या असमर्थतेमुळे उद्भवणाऱ्या लक्षणांचा समूह आहे. जेव्हा रक्तप्रवाह अपुरा असतो, तेव्हा शरीराची सर्व प्रमुख कार्ये विस्कळीत होतात. काही प्रकरणांमध्ये, रुग्णांना हृदयाचे स्नायू कडक झाल्याचा अनुभव येऊ शकतो, ज्यामुळे हृदयाकडे होणाऱ्या रक्तप्रवाहात अडथळा निर्माण होतो.

हृदय निकामी होण्याचा परिणाम तुमच्या हृदयाच्या उजव्या किंवा डाव्या बाजूवर होऊ शकतो आणि लक्षणांच्या कालावधीनुसार ओळखल्या जाणाऱ्या या स्थितीचे स्वरूप तीव्र किंवा दीर्घकालीन असू शकते.

हृदयाला हानी पोहोचवणारी आणि हृदय निकामी होण्यास कारणीभूत ठरणारी परिस्थिती

 कोरोनरी आर्टरी डिसीज (सीएडी)
 

जेव्हा तुमच्या धमन्यांमध्ये प्लाक नावाचा तेलकट थर जमा होऊन कठीण होतो, तेव्हा काही काळानंतर त्यामुळे धमन्या एखाद्या बंद पाईपलाईनप्रमाणे आकुंचन पावू शकतात. या स्थितीला एथेरोस्क्लेरोसिस असे म्हणतात. यामुळे धमन्यांमधील मार्ग अरुंद होत गेल्याने हृदयाकडे आणि हृदयापासून होणारा रक्तपुरवठा कमी होतो. हळूहळू, हृदयाचे स्नायू कमकुवत झाल्यामुळे हृदय निकामी होते.

 ह्रदयविकाराचा झटका

जेव्हा तुमच्या हृदयाच्या एखाद्या भागाला रक्तपुरवठा करणाऱ्या धमनीत अनपेक्षितपणे अडथळा निर्माण होतो, तेव्हा हृदयविकाराचा झटका येतो. हा अडथळा सहसा प्लाक नावाच्या चरबीयुक्त पदार्थांमुळे होतो, जे धमन्यांमध्ये साचून त्यांना अरुंद करतात. जर या अडथळ्यावर उपचार केले नाहीत, तर कालांतराने हृदयाच्या स्नायूंचे नुकसान अपरिवर्तनीय होऊ शकते. हृदयविकाराच्या झटक्याला मायोकार्डियल इन्फार्क्शन किंवा कोरोनरी थ्रोम्बोसिस असेही म्हटले जाते.

 उच्च रक्तदाब

उच्च रक्तदाबामुळे किंवा हायपरटेन्शनमुळे, चरबी, कोलेस्ट्रॉल आणि इतर पदार्थांच्या संचयामुळे हृदयाला रक्तपुरवठा करणाऱ्या धमन्यांवर अतिरिक्त ताण येतो आणि त्या गंभीरपणे अरुंद होतात. या सर्व घटकांना एकत्रितपणे प्लाक म्हणतात. ही एक हळूहळू होणारी प्रक्रिया आहे, जिला एथेरोस्क्लेरोसिस म्हणतात आणि यामुळे रक्ताच्या गुठळ्या तयार होतात, ज्यामुळे हृदयाच्या स्नायूंना ऑक्सिजन आणि पोषक तत्वांचा पुरवठा थांबतो. अखेरीस, हृदयाच्या स्नायूंना झालेल्या या नुकसानीला हृदयविकाराचा झटका म्हणतात.

मधुमेह

इन्सुलिनचे कार्य तुमच्या रक्तातील साखर पेशींपर्यंत पोहोचवणे आहे, जिथे तिचा उपयोग ऊर्जेसाठी केला जातो. जेव्हा तुम्हाला मधुमेह असतो, तेव्हा तुमचे शरीर साखरेचे ऊर्जेत रूपांतर करण्यासाठी इन्सुलिनचा वापर करत नाही किंवा पुरेसे इन्सुलिन तयार करत नाही. यामुळे रक्तात अतिरिक्त साखर राहते, ज्यामुळे तुमच्या धमन्यांना हानी पोहोचते आणि संभाव्यतः हृदयक्रिया बंद पडू शकते.

अवरोधक स्लीप ॲप्निया (किंवा ओएसए)

OSA हा स्लीप ॲप्नियाचा सर्वात सामान्य प्रकार आहे आणि तो झोपेच्या वेळी वरचा श्वासमार्ग बंद झाल्यामुळे किंवा अवरुद्ध झाल्यामुळे होतो. लठ्ठपणा या समस्येस कारणीभूत ठरू शकते, परंतु ते लठ्ठ नसलेल्या व्यक्तींमध्येही आढळते.
 
स्लीप ॲप्निया आणि हृदयविकाराचा झटका यांचा संबंध खालीलप्रमाणे आहे: जेव्हा एखादी व्यक्ती श्वास घेणे थांबवते, तेव्हा ऑक्सिजनची पातळी कमी होते, ज्यामुळे शरीर ॲड्रेनालाईन नावाचे तणाव संप्रेरक स्रवते. जर हे सतत होत राहिले, तर कालांतराने त्यामुळे उच्च रक्तदाब होऊ शकतो आणि परिणामी, हृदयविकाराचा झटका येण्याचा धोका वाढतो.
 
जोखीम घटक नियंत्रित करून किंवा दूर करून हृदयरोग टाळता येतो, ज्यामध्ये जीवनशैलीत बदल करणे, जसे की तणावाचे चांगल्या प्रकारे व्यवस्थापन करणे, शारीरिकदृष्ट्या सक्रिय राहणे आणि सकस आहार घेणे यांचा समावेश असू शकतो.

Dr. Sanjay Mittal
परत वर जा